راهنمای امواج الیوت و نئوویو

تحلیلِ موج یک ابزارِ کمکی برای خواندنِ ساختارِ حرکتِ قیمت است، نه دستگاهِ پیش‌بینی. این صفحه قواعد، الگوها و محدودیت‌های واقعیِ همین ابزار را در زروان فاند توضیح می‌دهد.

هر خروجیِ موج در زروان فاند چند سناریوی رقیب می‌دهد، نه یک شمارشِ «درست». تعریفِ کوتاهِ هر اصطلاح در واژه‌نامه هم آمده است.

الیوت چیست

نظریهٔ موجِ الیوت

نظریهٔ موجِ الیوت می‌گوید حرکتِ قیمت در بازارها الگوی فراکتالی دارد: یک روند از پنج موجِ جنبشی (در جهتِ روندِ درجهٔ بالاتر) ساخته می‌شود و یک اصلاح از سه موجِ اصلاحی (خلافِ همان جهت). هر موج خودش می‌تواند از موج‌های کوچک‌تر با همان منطق ساخته شده باشد — همان چیزی که در زروان فاند درجهٔ موج نام دارد.

الیوت یک قاعدهٔ بسته و یکتا نیست؛ برای یک سریِ قیمتِ واحد معمولاً چند شمارشِ متفاوت هم‌زمان با قواعد سازگارند. به همین دلیل، هر خروجیِ موجِ زروان فاند به‌جای یک شمارشِ قطعی، فهرستی از سناریوهای شمارش می‌دهد.

سه قاعدهٔ سخت

قواعدی که نقضشان یعنی ردِّ سناریو

یک ایمپالسِ پنج‌موجی (۱ تا ۵) فقط وقتی معتبر است که هر سه قاعدهٔ زیر برقرار باشند. نقضِ هرکدام یعنی شمارش با این الگو رد می‌شود، نه اینکه فقط «ضعیف‌تر» می‌شود:

  • موجِ ۳ هرگز کوتاه‌ترینِ زیرموج‌های جنبشی نیست — لزوماً بلندترین نیست، فقط کوتاه‌ترین نمی‌تواند باشد.
  • موجِ ۲ هرگز از ابتدای موجِ ۱ فراتر نمی‌رود — یعنی نقطهٔ شروعِ موجِ ۱ را نمی‌شکند.
  • موجِ ۴ هرگز با محدودهٔ قیمتیِ موجِ ۱ هم‌پوشانی ندارد (به‌جز در موربِ پیشرو/پایانی که این استثنا صراحتاً بخشی از تعریفِ الگوست).

هر سناریو یک سطحِ ابطال صریح دارد: قیمتی که عبورِ قاطعِ آن، همین سناریو را باطل می‌کند.

تمرینِ تعاملی — شماره‌گذاریِ یک ایمپالس

روی نمودارِ ساده‌شدهٔ زیر، ۵ نقطه را به‌ترتیب برای موج‌های ۱ تا ۵ کلیک کنید (نقطهٔ «شروع» ثابت است). توجه کنید بعضی نقاط فقط نوسانِ کوچکِ بینابینی‌اند، نه چرخشِ اصلی — دقیقاً همان تشخیصی که در یک نمودارِ واقعی لازم است.

رهنمودها

قواعدِ نرم — نقض‌شدنی، نه رد‌کننده

برخلافِ سه قاعدهٔ سخت، رهنمودها الگوی محتمل‌تر را نشان می‌دهند ولی نقضشان سناریو را باطل نمی‌کند:

  • تناوب — دو اصلاحِ هم‌نقش در یک ایمپالس معمولاً شکلِ متفاوت دارند (مثلاً موجِ ۲ ساده، موجِ ۴ پیچیده).
  • برابری — در نبودِ گسترش، طول یا مدتِ موجِ ۵ اغلب به موجِ ۱ نزدیک است.
  • کانال‌کشی — دو خطِ موازی از نقاطِ چرخشِ موج، محدودهٔ محتملِ حرکتِ زیرموجِ بعدی را نشان می‌دهند.

الگوهای جنبشی

ایمپالس، گسترش، کوتاه‌شدگی، مورب

ایمپالس رایج‌ترین الگوی موجِ جنبشی است: پنج زیرموج مطابقِ سه قاعدهٔ سخت. یکی از زیرموج‌های جنبشی می‌تواند گسترشِ موج بگیرد و خودش پنج‌موجیِ کامل شود؛ در مقابل، وقتی موجِ ۵ سقف/کفِ موجِ ۳ را رد نمی‌کند، کوتاه‌شدگی رخ داده است.

دو الگوی جنبشیِ گوه‌ای‌شکل استثنای قاعدهٔ هم‌پوشانی‌اند: موربِ پیشرو (به‌جای موجِ ۱ یا A) و موربِ پایانی (به‌جای موجِ ۵ یا C).

الگوهای اصلاحی

زیگزاگ، فلت، مثلث، سه‌گانه

زیگزاگ (و نسخه‌های دوتایی/سه‌تاییش) عمیق‌ترین شکلِ اصلاح است. فلت — در سه گونهٔ منظم، گسترده و رونده — حرکتِ عرضی‌تری می‌سازد.

مثلث پنج‌موجی است و در شش شکلِ همگرا، واگرا، سدی، رونده، صعودی و نزولی دیده می‌شود. وقتی یک اصلاحِ ساده کافی نباشد، چند الگوی ساده با یک یا دو موجِ X به‌هم وصل می‌شوند و سه‌گانهٔ دوتایی یا سه‌تایی می‌سازند.

تمرینِ تعاملی — شماره‌گذاریِ یک اصلاحِ زیگزاگ

دو نقطه را برای پایانِ موجِ A و پایانِ موجِ B کلیک کنید. نقطهٔ اولِ کلیک‌شده A است، دومی B.

درجاتِ موج

ده درجه، از ابرچرخهٔ بزرگ تا میکرو

درجهٔ موج جایگاهِ نسبیِ یک موج در سلسله‌مراتبِ فراکتالی را نشان می‌دهد، نه یک بازهٔ زمانیِ ثابت. زروان فاند از ده درجه استفاده می‌کند، از بزرگ به کوچک:

ابرچرخهٔ بزرگ → ابرچرخه → چرخه → اصلی → میانی → فرعی → دقیقه‌ای → خردِ دقیقه‌ای → زیرخرد → میکرو.

برچسبِ فارسیِ هر درجه در واژه‌نامه (و در پاسخِ API، `/api/wave/registry`) دقیقاً همین است — نه معادلِ دیگری.

نسبت‌های فیبوناچی

بازگشت، گسترش، فرافکنی، خوشهٔ هم‌پوشانی

بازگشتِ فیبوناچی محلِ محتملِ پایانِ یک اصلاح را روی طولِ موجِ قبلی نشان می‌دهد. گسترشِ فیبوناچی هدفِ یک موجِ هم‌جهت را روی طولِ خودش برآورد می‌کند و فرافکنی همین کار را با طولِ یک موجِ دیگر انجام می‌دهد.

جایی که چند سطحِ مستقل هم‌پوشانی داشته باشند، یک خوشهٔ هم‌پوشانی شکل می‌گیرد — همان چیزی که منطقهٔ هدفِ زروان فاند از آن ساخته می‌شود؛ عمداً یک بازه است، نه یک عددِ منفرد.

نئوویو چیست و چه فرقی دارد

نئوویو در برابرِ الیوتِ کلاسیک

نئوویو (کارِ گلن نیلی) بازتفسیرِ دقیق‌ترِ نظریهٔ الیوت است که به‌جای شروع از الگوهای شناخته‌شده، از پایین شروع می‌کند: کوچک‌ترین واحدِ حرکتِ بی‌وقفهٔ قیمت به نامِ monowave، طبقِ قاعدهٔ خنثی — یعنی مرزِ هر monowave مستقل از الگوی نهاییِ فرضی تعیین می‌شود تا شمارش پیش از اثباتِ الگو به‌سمتِ یک نتیجهٔ دلخواه خم نشود.

monowaveها در polywave، سپس multiwave و macrowave تجمیع می‌شوند. نئوویو الگوهای اختصاصیِ خودش هم دارد — دیامتریک، متقارن، ایمپالسِ پایانی و مثلثِ خنثی — و از برچسبِ ساختاریِ (‎:3، :5، :F3، :C3، :L3، :L5، :s5) برای نشان‌دادنِ نوعِ درونیِ هر موج استفاده می‌کند.

چهار قاعدهٔ نئوویو — خنثی، بازگشت، تناسب و شباهت و توازن — کنترل می‌کنند که یک monowave یا الگو در ساختارِ فرضی جا می‌گیرد یا نه. وقتی یک الگوی فرضی با رفتارِ قیمت ناسازگار شود، شکستِ نامنظم رخ می‌دهد و باید رد یا بازتعریف شود.

سه سطحِ بلوغِ نئوویو در این سایت

L1 مکانیکی / L2 ساختاری / L3 استنتاجی

نئوویوِ کاملاً خودکار یک پروژهٔ پژوهشی است، نه یک تابعِ ساده — کتابِ مرجع صدها قاعده و یک جدولِ Implication دارد که بخشی از آن‌ها (مثلِ Neely River و Self-Adapting) عملاً الگوریتم‌پذیر نیستند. به همین دلیل زروان فاند نئوویو را به سه سطحِ صریح می‌شکند:

  • سطحِ ۱ — مکانیکی: ساختِ monowave طبقِ قاعدهٔ خنثی و تجمیعِ آن به polywave/multiwave. کاملاً قاعده‌محور و قابلِ محاسبه.
  • سطحِ ۲ — ساختاری: برچسب‌گذاریِ نوعِ درونیِ هر موج (‎:3/:5/:F3/…) و تشخیصِ الگوهای اختصاصیِ نئوویو.
  • سطحِ ۳ — استنتاجی: استفاده از جدولِ Implication برای برآوردِ الگوهای محتملِ بعدی و رسیدن به نقطهٔ تأیید.

هر endpoint در مستنداتِ API صریح می‌گوید کدام سطح را پوشش می‌دهد. چیزی که هنوز پیاده نشده، به‌جای عددِ ساختگی، وضعیتِ صریحِ «در دسترس نیست» برمی‌گرداند.

تمرینِ تعاملی — درست یا نادرست

چهار گزارهٔ زیر را با «درست» یا «نادرست» بسنجید؛ بلافاصله توضیحِ کوتاه می‌آید.

محدودیت‌ها و آنچه این ابزار نمی‌گوید

شمارشِ موج یک فرضیه است، نه پیش‌بینی

خواندنِ صادقانهٔ این ابزار، از یک سناریوی موجِ زیبا مفیدتر است. نکاتِ زیر را پیش از استفاده در نظر بگیرید:

  • شمارشِ موج فرضیه است، نه پیش‌بینی. الیوت یک قاعدهٔ بسته نیست؛ برای یک سریِ قیمتِ واحد ده‌ها شمارشِ سازگار با قواعد وجود دارد. زروان فاند همیشه چند سناریوی رقیب می‌دهد، هرکدام با رتبهٔ اطمینان و سطحِ ابطالِ خودش — هیچ‌کدام «شمارشِ درست» نیست.
  • نئوویوِ کامل پیاده نشده است. Neely River و روش‌های خودتطبیق‌دهنده (Self-Adapting) عملاً الگوریتم‌پذیر نیستند و در این سایت اجرا نمی‌شوند؛ آنچه هست، سه سطحِ بلوغِ بالاست.
  • دامنهٔ نوسانِ ±۳٪ و روزهای صفِ خرید/فروش شمارش را مخدوش می‌کنند. در روزِ صف، قیمتِ باز، سقف، کف و پایانی برابرند (OHLC واقعی ساخته نمی‌شود)؛ این روزها باید به‌عنوانِ «حرکتِ کشیده‌شده در زمان» شناسایی شوند، وگرنه موتور monowaveهای جعلی می‌سازد.
  • شمارش باید روی قیمتِ تعدیل‌شده انجام شود. اگر تعدیلِ افزایشِ سرمایه/سودِ نقدی روی سری اعمال نشده باشد، جهش‌های مصنوعی در قیمت به‌اشتباه به‌عنوانِ موج خوانده می‌شوند.
  • وقفهٔ معاملاتی شکافِ داده می‌سازد. شکافِ چندماههٔ ناشی از توقف/بازگشاییِ نماد صریح علامت می‌خورد؛ شمارشی که از این شکاف عبور کند بی‌اعتبار است.
  • این صفحه و خروجی‌های موجِ سایت توصیهٔ خرید یا فروش نیستند و جایگزینِ تحلیلِ مستقل یا مشورتِ حرفه‌ای نمی‌شوند.
تعریفِ کوتاهِ هر اصطلاحِ این صفحه در واژه‌نامهٔ بورس و جزئیاتِ فنیِ نشانگرهای مرتبط در ویکیِ اندیکاتورها آمده است.