روششناسی محاسبات
هر عددی که در زروان فاند میبینید، از یک فرمولِ شفاف و مستند میآید. این صفحه منطقِ پشتِ شاخصهای کلیدی را توضیح میدهد.
ما به شفافیت پایبندیم: تعریف و روشِ محاسبهی هر شاخص در دسترس است تا بتوانید نتیجه را بسنجید و به آن اعتماد کنید. دادهی خام از سامانههای عمومیِ بورس تهران (TSETMC) و کدال گرفته میشود و روی سرورهای ما پردازش و تبدیل به شاخصهای تصمیمساز میشود.
شاخصهای اصلی
جریان پول حقیقی (Real Money Flow)
ورودِ خالصِ پولِ حقیقی برای هر نماد از تفاوتِ ارزشِ خریدِ حقیقی و فروشِ حقیقی محاسبه میشود: جریان خالص = (حجم خرید حقیقی × قیمت) − (حجم فروش حقیقی × قیمت). مقدارِ مثبت یعنی پولِ حقیقی وارد نماد شده و مقدارِ منفی یعنی خروجِ پول. این شاخص به تفکیکِ نماد، صنعت و کلِ بازار جمعبندی میشود.
قدرت خریدار به فروشنده (Buyer Power)
نسبتِ سرانهی خریدِ حقیقی به سرانهی فروشِ حقیقی: قدرت = (ارزش خرید حقیقی ÷ تعداد خریداران حقیقی) ÷ (ارزش فروش حقیقی ÷ تعداد فروشندگان حقیقی). عددِ بالاتر از ۱ یعنی خریدارانِ درشتتر (سرانهی خریدِ بزرگتر) و نشانهی قدرتِ تقاضا است.
پهنای بازار (Market Breadth)
نسبتِ تعدادِ نمادهای مثبت به منفی، بههمراه شمارشِ صفهای خرید و فروش. پهنای مثبت (اکثریتِ نمادها سبز) نشانهی سلامتِ درونیِ بازار است، حتی اگر شاخصِ کل بهخاطرِ چند نمادِ بزرگ متفاوت رفتار کند.
VWAP (میانگین وزنیِ حجمی قیمت)
VWAP = مجموع (قیمت × حجم) ÷ مجموع حجم در بازهی معاملاتی. فاصلهی قیمتِ فعلی تا VWAP نشان میدهد معاملهگران بهطورِ میانگین بالاتر یا پایینترِ قیمتِ کنونی خرید کردهاند؛ مبنایی پرکاربرد برای ورود/خروجِ روزانه.
رتبهبندی عاملی (Factor Rank)
هر نماد بر پایهی پنج عاملِ کمّی امتیاز میگیرد. هر عامل بهصورتِ مقطعی استانداردسازی (z-score) میشود و امتیازِ نهایی ترکیبِ وزندارِ آنهاست:
0.30·z(مومنتوم۲۰) + 0.25·z(مومنتوم۶۰) + 0.20·z(روند) + 0.15·z(جریان پول) + 0.10·z(کمنوسانی)
- مومنتومِ ۲۰ روزه (وزن ۰٫۳۰) — بازدهِ قیمت نسبت به ۲۰ روزِ معاملاتیِ پیش.
- مومنتومِ ۶۰ روزه (وزن ۰٫۲۵) — همان، نسبت به ۶۰ روزِ پیش.
- روند (وزن ۰٫۲۰) — فاصلهی قیمت تا میانگینِ متحرکِ ۵۰ روزه.
- جریانِ پولِ حقیقی (وزن ۰٫۱۵) — خالصِ ورود/خروجِ پولِ حقیقی.
- کمنوسانی (وزن ۰٫۱۰) — معکوسِ انحرافِ معیارِ بازدهِ ۲۰ روزه؛ نمادِ کمنوسان امتیازِ بالاتر میگیرد.
جهانِ محاسبه به ۵۰۰ نمادِ نقدشوندهی برتر محدود است، یعنی نقدشوندگی فیلترِ ورود است نه یکی از عاملهای امتیازدهی. این مدل عاملِ ارزش (مثلِ P/E) و کیفیت (مثلِ حاشیهی سود) ندارد و صرفاً قیمتمحور و جریانمحور است.
رژیم بازار (Market Regime)
رژیم یکی از سه حالتِ صعودی، خنثی یا نزولی است و فقط از شاخصِ کل (TEDPIX) بههمراه پهنای بازار تعیین میشود:
- صعودی: شاخص بالای میانگینِ ۵۰ روزه و میانگینِ ۵۰ بالای ۲۰۰ و مومنتومِ ۲۰ روزه مثبت.
- نزولی: عکسِ هر سه شرط (شاخص زیرِ ۵۰، ۵۰ زیرِ ۲۰۰، مومنتومِ منفی).
- خنثی: هر حالتِ دیگر — یعنی نبودِ روندِ مشخص.
پهنای بازارِ لحظهای (تعدادِ نمادهای مثبت در برابرِ منفی) کنارِ این خروجی نشان داده میشود. توجه کنید که رژیم طبقهبندیِ نوسان (پرنوسان/کمنوسان) ندارد و جریانِ پول در تعیینِ آن نقشی ندارد. چون مبنایش میانگینِ متحرک است، ذاتاً تأخیری است و تغییرِ رژیم پس از شروعِ حرکت اعلام میشود.
حباب/کسرِ صندوق (Fund Premium/Discount)
برای صندوقهای قابلمعامله: حباب = (قیمت بازار − NAV) ÷ NAV × ۱۰۰. مقدارِ مثبت یعنی صندوق بالاتر از ارزشِ ذاتی (حباب) و منفی یعنی پایینتر (کسر) معامله میشود.